U kunt bijna elke storing volgens een vast stroomschema of stappenplan afhandelen (zie figuur A).

Toelichting op figuur A

Een sensor in het gemaal (zoals een niveaumeter) kan storingen ‘signaleren’. Een storings- of telemetriesysteem maakt dit bekend aan de dagelijkse gemaalbeheerder of de storingsdienst (‘alarmering’). Ook een oplettende burger kan sommige storingen waarnemen en deze melden, zoals een rode lamp bij drukriolering. De beheerder voert eerst zelf een ‘verkenning’ uit om te kijken of de storing eenvoudig te verhelpen is. Dit heeft alleen zin als de beheerder eenvoudige storingen kan oplossen. Zo niet, dan schakelt hij een storingsdienst in.

De verkenning is ook bedoeld om de noodzaak van ‘veiligheids- of noodvoorzieningen’ te bepalen. Een veiligheidsvoorziening is bijvoorbeeld afzetting van de weg voor de eigen veiligheid en die van weggebruikers. De veiligheidsvoorzieningen moeten in de RI&E staan. Een voorbeeld van een noodvoorziening is de inzet van noodpompen of vervoer per as. Als een calamiteit niet meer is te voorkomen, komt het afvalwater vaak in oppervlaktewater terecht. Meld dit aan de waterkwaliteitsbeheerder.

Urgentie van signalen/meldingen

Urgente alarmen naar de semafoon/telefoon als er geen centrale post is of als deze onbemand is. Alarmen zijn urgent als een pomp het verpompen van afvalwater direct bedreigt. De alarmprinter kan deze alarmen printen.
De alarmprinter print altijd niet urgente alarmen. Als een pomp het verpompen van afvalwater kan bedreigen, zijn alarmen niet urgent maar wel belangrijk.
Systeemmeldingen die u niet hoeft door te geven.
Terugmelding afhandeling gecontroleerde prioriteit 1-alarmen. Deze print de alarm-printer ook.
Overige gebeurtenissen die geen betrekking hebben op het functioneren van het gemaal, bijvoorbeeld regenmeting of niveaumeting overstortdrempel.

De opgeroepen reinigingsdienst en/of monteur zorgen voor ‘reiniging en/of reparatie’. Uit veiligheidsoverwegingen mag alleen gecertificeerd personeel werkzaamheden aan de elektrische installatie uitvoeren. Als u de kelder van het gemaal moet betreden, moet u het vooraf altijd reinigen en gelden er veiligheidsmaatregelen (zie Veiligheid) volgens de RI&E. De gemaalbeheerder stelt ten slotte vast of meer ‘structurele maatregelen’ noodzakelijk zijn. Bij een calamiteit doet hij dat in overleg met de waterkwaliteitsbeheerder. Om later een analyse van de storingen en oorzaken te kunnen uitvoeren, mag u ‘registratie’ niet vergeten. Het is handig om dit in een storings- of beheersysteem te doen. Dan kunt u zoeken op gemaal, periode, soort storing en oorzaak.

Ter illustratie staat in tabel A een voorbeeld van een overzicht van storingen in een gemeente met ongeveer 40.000 inwoners. Het aantal storingen door vervuiling is er hoger dan gebruikelijk, waarschijnlijk door de ontwikkeling van een grote woonwijk. De grotere aanvoer van zand en slib zorgt voor grotere slijtage.

Tabel A Veelvoorkomende oorzaken van storingen per installatie (meetperiode zeven maanden)
Oorzaak storing	Toelichting	Frequentie per jaar
Communicatieproblemen Overbelasting door vervuiling Voeding spanning probleem Batterij PLC leeg Niveauschakeling fout	. Twee gemalen in nieuwbouwwijken . . Meestal door vervuiling, soms verkeerd ingesteld niveau	0,5 3 - 4 1 1 1 - 1,5

Storingssignalering, -analyse en -afhandeling