Een vereenvoudigd rioleringsmodel gebruikt het feit dat de berging (massabalans) in veel systemen een overheersende rol speelt, terwijl de dynamica van de waterbeweging van minder belang is. Dit gaat vaak met name voor vlakke systemen op. Voor hellende gebieden is een (enkelvoudig) reservoirmodel minder geschikt.

Emissieberekeningen (reeksberekeningen)

Bij emissieberekeningen (reeksberekeningen) staat het hydraulisch gedrag van overstorten, uitlaten en gemalen voorop. Als geen hoge graad van nauwkeurigheid in de uitkomsten nodig is, kunt u het rioolstelsel vereenvoudigen. Wel geldt als minimale eis dat de weergave van het hydraulisch functioneren van de overstorten, uitlaten en gemalen correct is.

Als u rekent met een vereenvoudigd rioleringsmodel moet u de bergings-hoogterelatie van het model direct afleiden uit de bekende gegevens van de putten en de strengen. Het rioolstelsel schematiseert u tot een reservoir waarin het waterniveau afhangt van de hoeveelheid water in het systeem. Dit reservoir heeft een pomp (met de normale aansturing zoals die uit de inventarisatie volgt) en verder alle overige externe overstorten, uitlaten en gemalen afzonderlijk en duidelijk herkenbaar weergeven. Ook moet u inzichtelijk maken hoe het vereenvoudigde model tot stand is gekomen.

Beperkingen vereenvoudigd rioleringsmodel

Met een vereenvoudigd rioleringsmodel kunt u niet:

  • wateroverlast bepalen;
  • lozingen verdelen over verschillende uitlaten (hemelwatersystemen) of overstorten (gemengde rioolstelsels) binnen een reservoir.

Mogelijkheden vereenvoudigd rioleringsmodel

Met een vereenvoudigd rioleringsmodel kunt u wel:

  • een neerslagreeks snel doorrekenen;
  • een massabalans genereren (instroomvolume, verpompt volume, overgestort of geloosd volume en geborgen hoeveelheden). Deze massabalans kunt u gebruiken om de uitkomsten van een gedetailleerd rioleringsmodel te verifiëren. Ook kunt u de massabalans gebruiken om een eerste inschatting te maken van emissiereducerende maatregelen of om pompcapaciteiten van verschillende kernen die op een gezamenlijke persleiding zijn aangesloten op elkaar af te stemmen (zie ook persleidingen).

Gegevens opbouw vereenvoudigd rioleringsmodel

Voor een vereenvoudigd rioleringsmodel hebt u de volgende gegevens nodig:

  • laagste drempelpeil of uitlaatpeil;
  • aanwezige berging beneden laagste overlaatpeil;
  • pompcapaciteit;
  • verloop van de berging als functie van het waterniveau in het systeem (de bergings-hoogterelatie);
  • waar van toepassing: DWA-verloop over het etmaal;
  • doorvoerrelatie tussen verschillende reservoirs (pompen, interne overlaten, doorlaten, wervelventielen, schuiven, kleppen, etc.).

Ontwikkelingen: emulatoren

Sinds circa 2016 zijn er nieuwe ontwikkelingen op het gebied van reservoirmodellen. Met name voor reeksberekeningen waarbij de focus ligt op de modellering van lozingen vanuit bijvoorbeeld gemengde rioolstelsels in oppervlaktewater, worden emulatoren (niet-fysische modellen) geconstrueerd die worden ‘geijkt’ op volledig hydrodynamische modellen. Deze emulatoren worden vaak in de vorm van wiskundige relaties geformuleerd en zijn niet (of slechts en dele) gebaseerd op hydrodynamische principes. De emulatoren verkorten het rekenproces tot een factor 1.000, maar vergen wel specialistische kennis en relatief veel tijd om te realiseren. Tot nu toe (2019) worden emulatoren eigenlijk alleen voor wetenschappelijk doeleinden ingezet en alleen als de rekentijden met een hydrodynamisch model onoverkomelijk zijn. Meer informatie hierover vindt u in Performance evaluation of real time control in urban wastewater systems, A dynamic emulator for physically based flow simulators under varying rainfall and parametric conditions en A Data-Driven Surrogate Modelling Approach for Acceleration of Short-Term Simulations of a Dynamic Urban Drainage Simulaton.

Exclusief voor leden
Geïnteresseerd in dit artikel? Log in!
En krijg toegang tot dit artikel en andere besloten delen van de website, met o.a. de kennisbank, beeldenbank en onderzoekspublicaties.
Vorige artikel Volgende artikel