De formele term voor groen daken is ‘begroeide daken’ (Groene daken nader beschouwd). Internationaal zijn namen gangbaar als ‘grüne Dächer’, ‘green roofs’, ‘toits verts’, ‘tetti verdi’ of ‘gröna tak’. Er zijn ook ‘blauwe’ daken, dit zijn daken zonder vegetatie die neerslag kunnen vasthouden. (Daken waarop energie wordt opgewekt, heten ‘gele’ daken.)

Werking

Groene daken, blauwe daken en groen-blauwe daken beperken de afvoer naar de riolering en/of infiltratievoorzieningen door het water vast te houden (retentie) en vertraagd af te voeren (detentie). Dit gebeurt door een hoge verdampingssnelheid, waterberging op het dak, vertraging van de afvoer door de substraatlaag, begrenzing van de afvoer door een knijpconstructie en/of actieve sturing van de afvoer met afsluiters. Is de neerslagbelasting groter dan de berging en de afvoerbegrenzing, dan voert een noodoverlaat het overschot af.

Afvoerreductie

Op jaarbasis is de afvoer van een groen dak via de regenpijp tot meer dan 50% te reduceren ten opzichte van een gewoon dak (Mentens et al, 2006 1). Voor de piekafvoer is de te bereiken reductie sterk afhankelijk van de maatgevende bui en de specifieke hydraulische kenmerken van het groene dak. Hoe meer groene daken er zijn, hoe duidelijker het effect op het functioneren van het rioolsysteem als geheel wordt.

Hydraulische kenmerken

De specifieke hydraulische kenmerken, zoals de omvang van de berging en de afvoerwijze (vertraagd, begrensd of actief gestuurd), verschillen sterk per type groen dak. De omvang van de substraatberging kan bijvoorbeeld variëren tussen 1 en 150 mm. Als u dus de effecten van groene daken moet kwantificeren door modellering, moet u informatie over de uitvoeringswijze hebben. Dit is in de praktijk lastig, omdat de gemeente deze daken meestal niet beheert en dus geen gedetailleerde informatie over de hydraulische kenmerken heeft. Sommige gemeenten en waterschappen stimuleren groene daken met subsidieregelingen. Het is aan te bevelen om in zo'n subsidietraject behalve het oppervlak ook de hydraulische kenmerken als de bergingsomvang, afvoervertraging en afvoerbegrenzing te registreren.

Figuur A Afvoervertraging, afvoerbegrenzing, afvoersturing. Bron: STOWA 2015-12 Vergroot afbeelding

Te gebruiken modellen

De werking van een groen dak is te schematiseren en modelleren in een reservoirmodel definitie Reservoirmodel, zoals in het programma Raintools. Om het effect van groene daken op het functioneren van het rioolsysteem als geheel te kunnen kwantificeren, kunt u in eerste instantie de eigenschappen van het groene dak in het inloopmodel verwerken. In de inloopmodellen van standaardmodelleringspakketten kunt u parameters definitie Parameter als berging, verdamping en afvoervertraging aanpassen aan de eigenschappen van het groene dak. Afvoerbeperking of -sturing is in een standaardinloopmodel niet zo gemakkelijk te modelleren. Als de werking van het groene dak niet past in een standaardinloopmodel, moet u een alternatieve benadering volgen, bijvoorbeeld door een reservoirmodel van het groene dak te koppelen aan het strengenmodel van de riolering.

Figuur B Schematisering groen-blauw dak in RaintoolsVergroot afbeelding

 


1 Mentens, J., Raes, D., & Hermy, M. (2006). Green roofs as a tool for solving the rainwater runoff problem in the urbanized 21st century? Landscape and Urban Planning, Volume 77(3), 217-226.
2 STOWA. (2015-12). Groene daken nader beschouwd.

Exclusief voor leden
Geïnteresseerd in dit artikel? Log in!
En krijg toegang tot dit artikel en andere besloten delen van de website, met o.a. de kennisbank, beeldenbank en onderzoekspublicaties.
Vorige artikel Volgende artikel