Vanaf 2020 voeren we in Nederland visueel inspectie uit volgens de Europese EN13508-2+A1:2011. De NEN 3399 is per 31 december 2019 vervallen. In het kort betekent dit dat de inspecteur in detail gaat waarnemen en registreren. Het classificeren verschuift van de inspecteur naar de beheerder. De beheerder ontvangt gedetailleerde inspectieresultaten in RibX. Nadat u de data hebt ingelezen, zorgt het beheerpakket automatisch voor de classificatie. Vervolgens beoordeelt u de knelpunten en beslist u wat te doen.

Wat levert de werkwijze op?

Doordat de inspectieresultaten gedetailleerder zijn, kunt u beter filteren. U hoeft minder video’s terug te kijken en kunt de toestand beter analyseren. Zo krijgt u meer zicht op de conditie van de objecten én hoe die conditie zich ontwikkelt in de tijd. Hierdoor kunt u selectiever laten inspecteren en een betere afweging maken tussen niets doen, reinigen, monitoren, repareren, renoveren of vervangen. Kortom, betere beheerbeslissingen!

Figuur A Classificatie ligt niet meer bij de inspecteur (I) maar bij de beheerder (B)Vergroot afbeelding

Hoe kunt u zich voorbereiden?

Wat moet u als gemeente doen om visuele inspectie op de nieuwe wijze uit te voeren? Een artikel uit RIONEDnieuws van oktober 2019 zet de stappen op een rij.

Samengevat, bij een nieuw inspectieproject moet u in uw bestek opnemen dat de inspecties op basis van NEN-EN13508-2+A1:2011 gaat plaatsvinden. Gebruik daarbij de handreiking Voorschrijven via de RAW-systematiek 2015 en het model-Programma van Eisen (zie de opsomming hieronder).

Bij lopende meerjarige contracten kunt u in overleg gaan met het inspectiebedrijf en de aannemer om te bepalen wanneer en hoe u samen overstapt op de nieuwe werkwijze. Veel inspecteurs hebben inmiddels een bijscholing gehad om volgens de nieuwe werkwijze te kunnen werken.

De leveranciers van inspectie- en beheersoftware hebben aan Stichting RIONED aangegeven dat hun nieuwste releases klaar zijn voor de nieuwe werkwijze. Beheerders moeten de updates zelf wel in hun systeem doorvoeren.

Welke ondersteuning krijgt u bij de voorbereiding?

Stichting RIONED, Vereniging Afvalbedrijven, CROW, NEN, Wateropleidingen en KIWA doen een groot aantal voorbereidingen, naast de zaken die individuele inspectiebedrijven, aannemers, softwareleveranciers en adviesbureaus zelf en voor hun klanten regelen:

  • Er is een Leidraad opgesteld zodat iedereen op dezelfde manier met de Europese norm gaat werken. De Leidraad maakt duidelijk hoe inspecteurs hun waarnemingen moeten vastleggen en welke toleranties daarbij zijn toegestaan. Daardoor weten beheerders welke informatie zij krijgen (en welke niet). Download of bestel de Leidraad visuele inspectie (inclusief enkele errata). Wateropleidingen heeft twee codekaarten ontwikkeld als handige samenvatting van de Leidraad, voor leidingen en voor putten.
  • Stichting RIONED heeft de landelijke classificatiemethodiek van geregistreerde toestandsaspecten herzien. De nieuwe classificatiemethodiek is vrijwel gelijk aan die van de NEN 3399:2004, gecombineerd met enkele actuele ontwikkelingen en het RibX-uitwisselformaat. Download de herziene classificatiemethodiek en voor bijv. softwareontwikkeling het bijbehorende Excelbestand met de klassetabellen.
  • Het RibX-uitwisselformaat is geschikt om volgens de NEN-EN 13508-2 te werken.
  • Wateropleidingen biedt actuele opleidingen voor inspecteurs en beheerders.
  • Er is een model Programma van Eisen opgesteld: 'Aan welke technische specificaties moet een inspectie volgens de EN 13508-2 voldoen?' Opdrachtgevers kunnen dit model Programma van Eisen toepassen in de meeste standaardcontracten – zowel in deel 3 van de RAWsystematiek als bij niet-RAW-contracten.
  • Er is een handreiking beschikbaar hoe u de nieuwe werkwijze kunt voorschrijven met de RAW-systematiek 2015.
  • CROW maakt - mede op basis van het model PvE - passende contractteksten, onder andere in de RAW-systematiek 2020 (publicatie medio 2020).
  • De RibX-validator om uitwisselbestanden te controleren wordt eind 2019 aangepast om op basis van de Europese norm te toetsen. Verwachte release: februari 2020.
  • Softwareleveranciers hebben de classificatiemethodiek en nieuwe werkwijze in hun inspectie- en beheerapplicaties verwerkt of doen dat op korte termijn. Beheerders moeten de updates zelf wel in hun systeem doorvoeren. Overleg zo nodig met uw leverancier(s).
  • KIWA evalueert de BRL K10015 en maakt zo nodig aanpassingen.
  • Stichting RIONED actualiseert het onderdeel Inspectie en beoordeling van de Kennisbank Stedelijk Water. Tervisielegging is van 13 januari t/m 10 ferbuari 2020 plaats, gevolgd door afronding en definiete publicatie.
  • Stichting RIONED en Vereniging Afvalbedrijven hebben een scala aan activiteiten om alle betrokkenen tijdig en adequaat te informeren over en helpen voorbereiden op de nieuwe werkwijze. Op de RIONEDdag 2019 en een reeks van 10 regionale informatiebijeenkomsten was ruim aandacht voor de nieuwe werkwijze. Tijdens de RIONEDdag 2020 is er een speciale sessie aan gewijd en er is een in-company minicursus die in uw gemeen, bedrijf of BAW-regio gehouden kan worden.

 

Achtergrond: waarom inspectie nieuwe stijl?

De Europese norm EN 13508-2 richt zich op het waarnemen en registreren van codes en omvang van toestandsaspecten. Inspecteurs registreren de gemeten/geschatte omvang van waarnemingen in mm (bijvoorbeeld scheurvorming), % (bijvoorbeeld waterhoogte) en graden (bijvoorbeeld hoekverdraaiing). Naast (of eigenlijk in plaats van) de EN 13508-2 werken we in Nederland sinds 2004 met een classificatiemethodiek in de NEN 3399. Dankzij de classificatie kunnen beheerders eenduidig ingrijpmaatstaven toepassen en analyses en planningen maken op strategisch, tactisch en operationeel niveau.
 
Vereenvoudigde classificatie
Als reactie op de herziene NEN-EN 13508-2 uit 2011 kwam de NEN 3399:2015 met een sterk vereenvoudigde classificatiemethodiek. Sindsdien wordt van een aantal toestandsaspecten niet meer de omvang genoteerd, maar alleen óf iets geconstateerd is. Het idee erachter is dat het voor inspecteurs makkelijker zou zijn, dat de kans op foutieve waarnemingen kleiner zou zijn en dat het goedkoper zou zijn.
 
Te weinig beheerinformatie
Helaas pakte de gedachte niet goed uit. Gemeenten vragen aan aannemers om te inspecteren en rapporteren volgens de NEN 3399. In de praktijk leggen inspecteurs daarom niet de details van de waarnemingen conform de Europese norm vast, maar alleen de klassen. Hoewel de onderzoeksnorm NEN 3398 en de inspectie- en classificatienorm NEN 3399 allebei expliciet melden dat de Europese norm het uitgangspunt moet blijven, gaat het toch mis. Zowel opdrachtgevers als opdrachtnemers vervangen het origineel door de aanvulling. Maar door de vereenvoudiging in klassen krijgen beheerders te weinig informatie om goed te kunnen beheren.
 
Een groep gemeenten heeft alarm geslagen, waarna uitgebreid is geïnventariseerd en gediscussieerd. Hieruit is naar voren gekomen dat helaas opnieuw herziening nodig was. Daarom gaan we vanaf 2020 conform de EN 13508-2 inspecteren.

Heeft u suggesties? Laat het ons weten!

Stuur uw suggestie.
Vorige artikel Volgende artikel