De komende maanden inventariseren dertig gemeenten welke en hoeveel amfibieën tijdens hun trekperioden in straatkolken belanden. Amfibieënvereniging RAVON en Stichting RIONED rapporteren vanuit dit onderzoek over de landelijke omvang van het probleem en doen aanbevelingen voor mogelijke oplossingen.
Straatkolken zijn essentieel voor de afvoer van hemelwater, maar blijken soms een negatieve bijwerking te hebben. In oktober 2011 meldden RAVON en RIONED al dat kikkers, padden en salamanders tijdens hun trekperioden opgesloten kunnen raken in straatkolken (zie het persbericht). Meestal komen ze er niet meer uit en gaan ze dood. RAVON en RIONED laten het probleem nu onderzoeken om te kijken welke oplossingen mogelijk zijn.
In samenwerking met de gemeenten gaan vrijwilligers op ruim dertig plaatsen in het land steekproefsgewijs tellen hoeveel en welke amfibieën opgesloten raken in straatkolken. De vrijwilligers komen uit de achterban van RAVON en zijn vaak al zeer actief bij de bescherming van amfibieën. Zo begeleiden zij jaarlijks dieren tijdens de trek van winterverblijfplaats naar de voortplantingswateren. Naast het tellen en determineren van de dieren in de straat- en trottoirkolken beschrijven ze de omgeving van die kolken. Hiermee zijn tijdens de analyse de algemene kenmerken van deze plaatsen te bepalen. Daaruit is dan af te leiden op welke plekken (waarschijnlijk ook in andere gemeenten) het probleem speelt.
Enkele bij het onderzoek betrokken gemeenten zullen tijdens de reguliere voorjaarskolkenreiniging van veel (of zelfs alle) kolken laten registreren of hierin amfibieën zijn aangetroffen. Met het gebruikte GPS-systeem ontstaat voor de gehele gemeente een ruimtelijk beeld van het aantal probleemlocaties in verhouding tot het totaal aantal kolken.
Toen RIONED de gemeenten over onderzoeksdeelname polste, bleek dat veel rioleringsbeheerders al wisten dat het probleem in hun gemeente speelt, en soms ook op welke locaties. Enkele gemeenten hebben zelfs al eigen technische oplossingen uitgeprobeerd. Voorbeelden zijn horizontale roostertjes voor kolkopeningen, verticale platen boven in de kolken en verlaagde trottoirbandjes vlak naast de kolken. De praktijkervaringen met die oplossingen (positief en negatief) nemen RAVON en RIONED mee in de aanbevelingen. Beide komen in het onderzoeksrapport dat in het najaar van 2012 verschijnt.
Hebt u ook ervaringen met praktijkoplossingen? Neem dan contact op met Eric Oosterom, tel. (0318) 631 111, info@rioned.org.